Stefan Brijs 2011
Fan-tas-tisch boek. Brijs schrijft korte staccato zinnetjes die je helemaal in het verhaal trekken en je niet loslaten. Hier zijn echt clichés van toepassing als ‘het laat je niet los, je wil doorlezen’ en ‘het leest als een trein’ en dat doet het ook echt: de 500 pagina’s zijn om voor je het doorhebt. Desondanks wil je echt elk zinnetjes gelezen hebben omdat ze zo raak geconstrueerd zijn. Brijs schrijft echt zo dat je het idee hebt dat je er zelf bij loopt; het komt allemaal ook helemaal doorleefd over.
Ik was helemaal vergeten dat het hier om een oorlogsboek gaat toen ik het meenam (en ik ben ook al niet zo voor oorlogsboeken, helemaal niet eigenlijk), maar dit is zo sterk geschreven dat je er helemaal doorheenkijkt omdat het eerste deel helemaal rond John Patterson draait die in Londen het begin van de oorlog meemaakt en de mobilisatie en hij wil helemaal niet gaan vechten. Alles draait om hoe hij alles beleeft en uit alle macht probeert een gewoon studentenleven te leiden ondanks de oorlog. Natuurlijk dringt die oorlog overal in door: zijn pa die postbode is en heel depri wordt van alle overlijdensbrieven die hij moet afleveren, zijn lief Mary (geen wederzijdse liefde) die hem een lafaard gaat vinden en haar broer, zijn vriend, Martin, die te jong is, maar koste wat het kost in het leger wil.
En toch ligt de klemtoon eerst op de boekenverzameling van zijn pa (opgebouwd als eerbetoon aan overleden vrouw) en over Johns vriendschap met William die Duits studeert en ook absoluut niet in het leger wil en ook een anti-oorlogsretoriek ontwikkelt die hij in een pamflet vormgeeft. De manier waarop Brijs dit allemaal weergeeft, vind ik sensationeel.
In het tweede deel, waar John dan toch in de oorlog verzeilt, merk je dat Brijs veel opzoekwerk heeft verricht en merk je dat het ‘moet kloppen’, maar dat zorgt ook voor de sterkte want het komt ook heel ‘echt’ over. De focus op Pattersons dilemma’s en bedenkingen is opnieuw heel sterk qua basislijn. Brijs slaagt erin de spanningsboog hoog te houden en je op elk moment bij de les te houden. Heel emotioneel wordt het, ondanks de thematiek, nooit en het einde, verrassend toch, blijft op niveau.
Een boek dat je moet gelezen hebben.
